BlauwBloed--overlayTop BlauwBloed--overlayBottom BlauwBloed--overlayHeader BlauwBloed--overlayLeft BlauwBloed--overlayOrange Icon--npo Icon--EO Icon--tag Icon--search Icon--menu Icon--close Icon--image Icon--photo Icon--audio Icon--video Icon--play Icon--instagram whatsapp instagram-with-circle Icon--mail twitter twitter-with-circle facebook facebook-with-circle Icon--rss clock

Wim Kok zag ‘veel mooie tranen’ van Máxima’

ACHTERGROND - Het ingewikkelde dossier rond Máxima Zorreguita, of liever gezegd: haar vader, is toenmalig premier Wim Kok niet in de koude kleren gaan zitten.

Hij heeft heel wat gesprekken moeten voeren, is ‘heel erg boos’ geweest op de kroonprins, wordt nog wel eens geplaagd door een schuldgevoel richting Máxima en heeft haar regelmatig in tranen gezien.

In een tweedelig portret dat het tv-programma Andere Tijden maakte van Wim Kok,  blikt hij openhartig terug op zijn premierschap (1994 – 2002) en dus ook op de kwestie-Zorreguieta (Klik hier voor de uitzending). Toen hij hoorde over ‘een dochter van een meneer in Argentinië’ dacht hij dat dat ‘wel eens een lastige complicatie zou kunnen opleveren bij het aanvaarden door de Nederlandse bevolking van een huwelijk.’ Zijn voorgevoel bedroog hem niet.

De gesprekken die hij had met de kroonprins om duidelijk te maken hoe gevoelig zijn aanstaande schoonvader lag, waren niet makkelijk. Maar Willem-Alexander begreep heel goed de ernst van de situatie. Kok: ‘Er is nooit ruimte gelaten voor een gesprek van: vader erbij, dat moet toch kunnen. Want het kon niet.’

Hartverscheurend

Voor Máxima was het volgens Kok ‘heel emotioneel. Ik heb dus op een vroeg moment ook al veel van die mooie tranen gezien die we later op de huwelijksdag allemaal hebben kunnen zien. Het was echt hartverscheurend, ook voor mij.’

Zoals bekend werd Max van der Stoel, minister van Staat, op pad gestuurd om Jorge Zorreguite ervan te overtuigen dat hij het beste kon afzien van aanwezigheid bij het huwelijk van zijn dochter. Hij was simpelweg niet welkom, maar het was wel zo elegant als hij zelf tot het inzicht kwam dat hij beter weg kon blijven. Willem-Alexander zou trouwens achteraf zeggen dat het zijn schoonvaders eigen keuze was om niet bij het huwelijk te verschijnen.

De aanstaande bruidegom liep toen nog rond met een plan waar de premier bepaald niet vrolijk van werd. ‘In die fase is er sprake van geweest dat het aanzoek zou worden gedaan ten overstaan van de vader, dus dat de kroonprins naar Zuid-Amerika zou reizen om de hand van de dochter te vragen. Ik heb aangegeven dat dat hoogst onverstandig zou zijn.’ Het zou Zorreguieta alleen maar in verwarring brengen. Krijgt hij de ene dag Neêrlands troonopvolger op bezoek die om de hand van zijn dochter komt vragen, ‘en de volgende dat staat de heer Van der Stoel op de stoep om te zegen: ‘U hebt nu wel ja gezegd tegen het huwelijk, maar u mag niet komen. Dat maakt een wat verwarrende indruk.’

Uit de woorden van Kok valt op te maken dat het hem wel moeite heeft gekost om Willem-Alexander tot dat inzicht te brengen.

Heel erg boos

En toen was er dat werkbezoek aan New York, waar de prins zijn uitglijder maakte over de brief die hij als ‘open bron’ beschreef, maar die afkomstig was van Videla zelf. Kok was ‘onaangenaam verrast’ en heeft dat zonder omhaal van woorden laten weten ook. ‘Het was een uur of tien, elf bij ons, dus dat zijn doorgaans tijdstippen dat je daar nog op één oor ligt. En ik had ook niet zoveel tijd, dus dat is toen niet al te gepolijst gegaan. Ik was wel heel erg boos’, onthult hij in Andere Tijden.

Op 30 maart 2001 werd Máxima voorgesteld aan het volk, één groot charme-offensief. Er was wel wat oefening aan vooraf gegaan, onder meer met behulp van een cameraploeg uit het buitenland. Máxima’s ontwapenende ‘jij-was-een-beetje-dom’ zit sindsdien in ons collectieve geheugen. Hoe spontaan of geregisseerd was dit zinnetje nu eigenlijk? Volgens Wim Kuijken, destijds de hoogste ambtenaar op het ministerie van Algemene Zaken, was de uitspraak ‘niet opgeschreven, niet ingestudeerd, maar wel aan de orde geweest.’ Er was dus wat voorwerk gedaan. ‘Maar het kwam er heel spontaan uit, toch?’, zegt Kuijken niet zonder trots.

De hele kwestie heeft Wim Kok niet onberoerd gelaten. Hij heeft nog steeds ‘dat knagende bijgevoel, dat bijna calvinistische schuldgevoel naar Maxima: je bent toch uiteindelijk de verantwoordelijke voor het feit dat je vader hier niet is.’

BlauwBloed/AV

Meer over

Dit artikel zit in de dossiers: