Komst koningspaar zorgt voor gemengde reacties in Suriname: 'Het verleden ligt nog vers in het geheugen'

Jij bent Surinaamse en woont sinds kort in Nederland. Wat is het gevoel van de Surinaamse gemeenschap bij het staatsbezoek van Nederland?

Xaviera Plet: "Er is haast geen enkel ander onderwerp waar de gevoelens en meningen zó over gepolariseerd zijn dan wanneer het gaat over het kolonialisme. Helaas is de relatie tussen Suriname en Nederland ontstaan in die context, dus het is ook niet zo gek dat het bezoek van de koning gemengde reacties en gevoelens opwekt bij de mensen. Aan de ene kant heb je mensen die het een hele eer vinden dat de koning daar op bezoek komt en het koningshuis een warm hart toe dragen. Maar aan de andere kant heb je ook mensen die vooral kijken naar de ongelijke machtsverhoudingen die aan de basis liggen van de relatie tussen de twee landen. Dit verleden ligt helaas nog vers in het geheugen van de mensen."

Hoe belangrijk is het voor Suriname dat de koning samen met de koningin een staatsbezoek aflegt?

Xaviera: "Het is historisch. Suriname staat aan de vooravond van grote veranderingen en ontwikkelingen. We zijn een vrij jonge natie, we hebben recentelijk vijftig jaar staatkundige onafhankelijkheid gevierd. Dat betekent dat we veel dingen nog niet in huis hebben. Straks met de ontwikkeling van olie en gas krijgen we veel nieuwe bedrijven, we moeten nieuwe industrie gaan ontwikkelen. Er zal veel geïnvesteerd moeten worden in onze nieuwe infrastructuur. Onderwijs, gezondheidszorg, noem maar op. Er zijn veel gebieden waar we nog een inhaalslag moeten en op die gebieden is Nederland al veel stappen verder. Met de komst van de koning zouden we niet alleen kunnen kijken wat we van die kennis mee kunnen pikken, maar ook wat we van elkaar kunnen leren. Het is goed dat er op het hoogste niveau afvaardiging komt. Niet alleen van de minister van Buitenlandse Zaken of een andere minister. Maar dat de koning komt, het hoogste niveau, is ook een stukje erkenning en waardering. Het is een gelijkwaardige samenwerking."

Tekst gaat hieronder verder.

• Video: de Oranjes en Suriname: alle eerdere bezoeken aan het land op een rij

  Klik hier

"Hoewel de meningen verdeeld zijn over de komst van de koning aan Suriname, blijft het een belangrijk moment. De laatste keer dan een vorst het land bezocht was in 1978, drie jaar na de onafhankelijkheid van Suriname", aldus Xaviera.

Het is de vraag of de koning mogelijk een excuus zal maken tijdens het staatsbezoek, hoe kijk hij daar tegenaan?

Xaviera: "De basis van de relatie tussen Nederland en Suriname is verkeerd, als ik het zo mag noemen. Er zijn inmiddels excuses gemaakt op Nederlandse bodem, van de koning. En sommige mensen in Suriname hebben aangegeven dat ze graag zouden willen dat de koning dat ook persoonlijk doet in Suriname. Op de plek waar de misstanden hebben plaatsgevonden. Ik begrijp dat wel. Het is een proces, een helingproces voor de mensen. En als zij het gevoel hebben dat de excuses ervoor zouden zorgen dat ze verder komen in dat helingproces, dan zou dat allemaal mooi zijn. Dan kunnen we een punt zetten achter die nare geschiedenis. Niet dat alles weg wordt gevaagd in één keer, of dat je alles vergeet. Maar dat je met elkaar gaat verzoenen zodat we kunnen kijken naar wat vrolijk is."

Lees verder onder de foto.

Wat was de rol van het Nederlandse koningshuis bij het onafhankelijk worden van Suriname?

Xaviera: "De rol van het Nederlandse koningshuis was slechts ceremonieel. Het voorwerk was eigenlijk gedaan in Suriname door premier Henck Arron met de spanningen die daar in Suriname bijkwamen. En aan de andere kant had je het kabinet Den Uyl in Nederland die aan deze kant van de oceaan het voorwerk heeft gedaan. Koningin Juliana heeft als hoogste gezag de onafhankelijkheid van Suriname ondertekend en bij de installatie van de eerste premier Johan Ferrier was prinses Beatrix aanwezig. Het was dus slechts een formele rol die het koningshuis heeft vervuld."

Beeld: ANP