De Orde van de Nederlandse Leeuw: de oudste civiele ridderorde van Nederland

De Orde van de Nederlandse Leeuw bestaat sinds 1815. Het is een van de oudste en hoogste civiele orden. Hiervoor kom je in aanmerking als je een prestatie van exceptionele aard voor de samenleving hebt geleverd. Ook wel personen met een talent die een briljante prestatie leveren. Denk hierbij aan wetenschappelijke of technische prestaties, maar ook artistieke prestaties. Net zoals de Orde van Oranje-Nassau komt deze orde in de vorm van een lintje. Zo ontving Paul de Leeuw in 2007 een lintje als Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw voor zijn artistieke niveau en invloed op de Nederlandse televisie. Op de onderscheiding staan de woorden: 'Virtus Nobilitat', wat betekent 'Deugd adelt'. Het lintje is blauw met oranje strepen.

Lees verder onder de foto.

Paul de Leeuw ontvangt een lintje (2007).

Verschillende graden

Het lintje van de Orde van de Nederlandse Leeuw kent drie verschillende graden: Ridder, Commandeur en Grootkruis. Het grootste deel van de benoemingen wordt met de graad van Ridder gedaan. De wijlen fotograaf en kunstenaar Erwin Olaf werd in 2019 benoemd tot Ridder, vanwege zijn innovatieve manier van fotograferen. Ook de wijlen pianist en componist Laurens van Rooyen ontving een lintje en werd benoemd tot Ridder. De Ridder Grootkruis-onderscheiding wordt bijna nooit verleend. De laatste Nederlandse staatsburger die hier tot benoemd is, is voormalig minister-president Mark Rutte. Tijdens de afgelopen lintjesregen, de jaarlijkse uitreiking van koninklijke onderscheidingen, werden er zeven mensen benoemd tot Ridder.

Lees verder onder de foto.

Laurens van Rooyen pianist en componist werd Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw (2014).

De oudste civiele orde

De Orde van de Nederlandse Leeuw werd in 1815 ingesteld door koning Willem I en is daarmee een van de oudste civiele orden. Na de Franse bezetting door Napoleon moesten de maatschappij, economie en de overheid opnieuw worden opgebouwd. De koning wilde met de onderscheiding mensen belonen voor hun inzet. Politici, ambtenaren, wetenschappers, bouwkundigen en uitvinders ontvingen een lintje en werden Ridder. In die tijd was het nog niet gebruikelijk om mensen uit de lagere klassen te benoemen. Daarom kwam er ook een eremedaille met een jaarlijks geldbedrag van 400 gulden. Deze eremedaille werd tot 1960 uitgereikt.

Lees verder onder de foto.

Tweede Kamervoorzitter Dirk Dolman krijgt een lintje (1982).

Hoe krijgt iemand een lintje?

Het aanvraagproces van dit lintje verloopt hetzelfde als bij de Orde van Oranje-Nassau. Eerst kun je bij de gemeente iemand aandragen. De burgemeester bekijkt deze aanvraag en beoordeelt of iemand het lintje verdient. Wanneer dit wordt goedgekeurd, gaat dit advies met het soort lintje en de uitreikingsdatum naar de commissaris van de Koning. Ook die schrijft een advies en dit gaat naar het Kapittel voor de Civiele Orde. Deze organisatie vergadert over de aanvraag en uiteindelijk neemt de minister het advies over. De koning is degene die het koninklijk besluit als laatste ondertekent. Als het hele proces is doorlopen, reikt de burgemeester de oorkonde met het lintje uit.

• Welke koninklijke onderscheidingen zijn er in Nederland?

  Klik hier

Beeld: ANP