Dit is Amalia van Solms, de vrouw waar prinses Amalia naar vernoemd is
Leestijd: 5 min
Leestijd: 5 min
In de derde aflevering van het Verhaal van Nederland - Oranje Nassau staat Amalia van Solms centraal. Prinses Amalia heeft haar naam te danken deze sterke vrouw uit de Nederlandse geschiedenis. Maar wie is Amalia van Solms en welke rol heeft zij gespeeld in de geschiedenis van ons koningshuis?
Amalia van Solms wordt geboren in 1602 als dochter van graaf Johann Albrecht I van Solms-Braunfels en Agnes van Sayn-Wittgenstein. Ze groeit op in het plaatsje Heidelberg in Duitsland en wordt hofdame van Elizabeth Stuart (1596-1662), de echtgenote van keurvorst Frederik V van de Palts (1596-1632), die in 1619 koning van Bohemen wordt. Een jaar later moet hij zijn land verlaten. Amalia vlucht samen met het gezin van Frederik en de hofhouding mee naar Den Haag. Daar verleent de neef van Frederik, Maurits van Oranje (1567-1625), hen onderdak. Hier ontmoet Amalia de jongere halfbroer van stadhouder Maurits, Frederik Hendrik (1584-1647).
Lees verder onder de foto.
Wanneer de kinderloze stadhouder Maurits op sterven ligt vraagt hij aan Frederik Hendrik of hij snel wil trouwen, zodat de Oranje-dynastie kan worden voortgezet. Op 4 april 1625 geven Amalia van Solms en Frederik Hendrik elkaar het jawoord. Door het overlijden van stadhouder Maurits wordt Frederik Hendrik stadhouder. Alleen het Haagse hof is heel anders dan Amalia van Solms gewend is uit Duitsland. "Ze wil het Huis van Oranje op de kaart zetten; een jong vorstenhuis dat nog niet zo goed meetelt in Europa", zo vertelt Paul Rem in een uitzending van Tijd voor Max.
Ook interessant om te lezen: twee markante Oranjeprinsessen: Amalia en Anna.
Het echtpaar krijgt negen kinderen, van wie er vijf de volwassen leeftijd bereiken. De oudste zoon is Willem II van Oranje (1626-1650). De andere vier kinderen zijn allemaal dochters: Louise Henriëtte van Nassau (1627-1667), Albertine Agnes van Nassau (1634-1696), Henriëtte Catharina van Nassau (1637-1708) en Maria van Nassau (1642-1688).
Lees verder onder de foto.
Amalia van Solms geeft het hof in Den Haag meer allure door paleizen te laten bouwen, te investeren in kunst en er koninklijk uit te zien met bijpassende accessoires. Voor inspiratie kijkt Amalia naar hoe Elizabeth Stuart het aanpakt. Paul Rem omschrijft Amalia van Solms als een krachtige vrouw. "Ze heeft haast een politiek brein", zo stelt de kunsthistoricus.
Zo huwelijkt ze haar kinderen uit. "Haar oudste zoon, Willem, trouwt bijvoorbeeld met een Britse koningsdochter waardoor Spanje een bondgenoot verliest. Zo weet Amalia die positie te verstevigen", zegt Paul Rem. Amalia's oudste dochter Louise Henriëtte trouwt met de keurvorst van Brandenburg, Frederik Willem. Haar dochter Albertine Agnes trouwt geheel uit eigen initiatief met de Friese stadhouder Willem Frederik van Nassau-Dietz. En uit die lijn stamt het huidige koningshuis.
Lees verder onder de foto.
Dat Amalia van Solms invloed heeft op de politiek is niet vanzelfsprekend. Pas nadat Frederik Hendrik jicht krijgt en waarschijnlijk ook alzheimer neemt de invloed van Amalia toe. Dat blijkt uit de correspondentie van Amalia aan haar man. "Er zijn honderden brieven aan stadhouder Frederik Hendrik aan Amalia van Solms waarin ze hem adviezen geeft", vertelt Paul Rem. "En hij luisterde naar haar. Niet omdat hij zelf zo'n weerloos type was en niet wist wat hij moest doen, maar Amalia is gewoon een hele schrandere vrouw geweest."
Lees verder onder de foto.
Amalia correspondeert ook veelvuldig met de diplomaat Constantijn Huygens en Johan de Witt, die tussen 1653 en 1672 raadpensionaris van Holland was. Ook schrijft ze politieke boodschappen aan haar familie, onder andere aan haar kleinzoon Hendrik Casimir II (1657-1696). In een brief van februari 1664 spoort Amalia hem aan niet alleen goed naar zijn ouders te luisteren, maar ook veel kennis en "heroïsche deugden" op te doen.
In 1647 overlijdt Frederik Hendrik. Ter nagedachtenis laat Amalia de Oranjezaal maken in Paleis Huis ten Bosch, die een eerbetoon is aan haar echtgenoot. De zoon van het stel, Willem, volgt zijn vader op als stadhouder. Maar in 1650 overlijdt Willem II op 24-jarige leeftijd aan kinderpokken. Acht dagen na zijn overlijden wordt zijn zoon geboren: de latere stadhouder Willem III. Zijn geboorte valt samen met het begin van het eerste Stadhouderloze Tijdperk. Maar grootmoeder Amalia van Solms legt zich er niet bij neer dat haar kleinzoon geen stadhouder wordt. En haar hoop wordt bewaarheid als in 1672 Willem tot stadhouder wordt benoemd.
Lees verder onder de foto.
In 1675 overlijdt Amalia van Solms op 73-jarige leeftijd.
Meer lezen over de Nederlandse geshiedenis? Lees dan hier het verhaal van Willem van Oranje en het verhaal van Filips Willem, de prins die door de Spanjaarden ontvoerd werd.
Bronnen: Tijd voor Max/Historiek.net
